Marzanka Wonna
Marzanka Wonna zwana też Przytuliną Wonną (łac. Galium odoratum) to dziś rzadko już używana roślina przyprawowa. Ma charakterystyczną woń Kumarynu, związku chemicznego o aromacie tzw. świeżego siana – występuje również w trawce używanej do nadania smaku Żubrówce.
Marzankę od wieków stosowano do zaprawiania zup, sosów, ciast, a także napojów. Szczególnie cenią ją Niemcy, który syropem z Marzanki doprawiają piwo Berliner Kindl.
Lubczyk
Lubczyk Ogrodowy (łac. Levisticum officinale) wywodzi się ze Środkowego Wschodu. W wyglądzie, a także nieco w smaku podobna jest do pokrewnej jej Pietruszce. Podobnie jest też stosowana – siekane liście trafiają do sałatek, zup, sosów oraz pieczeni. Ziarna dodawane są do pieczywa. Lubczyk to także jeden z podstawowych składników Maggi. Ze względu na bogatą zawartości minerałów uznawany jest za naturalny substytut soli.
Lawenda
Lawenda Wąskolistna (łac. Lavandula angustifolia) znana jest przede wszystkim jako środek na mole. Nie mniej jej kwiaty, a także liście znalazły również zastosowanie w kuchni i to nie tylko śródziemnomorskiej – po roztarciu mają goryczkowaty i korzenny aromat. Trafiają do baraniny, zup rynbych, a Anglicy używają ich do potrawek z królika i zająca. Lawende dodaje się także do ziołowego masła.
Szarena Sol
Szarena Sol to bułgarska komercyjna mieszanka przyprawowa, której nazwę należy tłumaczyć jako kolorowa sól. Bazą jej jest inny miks przyprawowy,
Czubrica, wzbogacony nieco o inne zioła oraz oczywiście
sól - dodaje się też nieco
mąki. Szarena Sol generalnie służy do doprawiania, konserw i przetworów.
...
Czubrica / Czubryca
Podstawą tej bałkańskiej mieszanki przyprawowej jest Cząber Górski, który może stanowić wręcz jej jedyny składnik - po bułgarsku Czubrica znaczy Cząber. Jej kompilacja zależy od kraju i regionu – w Bułgarii mamy do czynienia m.in. z Czubrycą Szopską, Czubrycą Panagurską, Trapezną Czubrycą czy Smardała. Generalnie można zetknąć się z dwoma kolorami Czubricy: zieloną, gdzie poza Cząbrem dodawany jest Czosnek, Pietruszka i Kozieradka, oraz czerwoną z dodatkiem ...
Cząber Górski / Zimowy
Cząber Górski (łac. Satureja montana) zwany też Cząbrem Zimowym to najbliższy krewny popularnego Cząbru Ogrodowego. Ma do niego podobny smak i aromat oraz podobne zastosowanie – do ciężkich mięs i zup. Cząber Górski jest podstawowym składnikiem bałkańskiej przyprawy Czubrica - to właściwie bułgarska nazwa Cząbru.
Cząber (Ogrodowy) / Satureja
Cząber Ogrodowy (łac. Satureja hortensis) już w starożytnym Rzymie był uprawiany jako roślina lecznicza. Dziś znany jest przede wszystkim w Europie. Podobnie jak Tymianku ze względu na zdolność do pobudzania trawienia i rozpędzania wiatrów, zwykle używa się go do dań ciężkostrawnych – ciężkich mięs i zup opartych na roślinach strączkowych.
W literaturze anglojęzycznej często używa się łacińskiej nazwy cząbru czyli Satureja. Ma ona jednak szersze znaczenie bo ...
Chmiel
Chmiel Zwyczajny (łac. Humulus lupulus) uprawiany już w starożytności najpierw zyskał znaczenie gastronomiczne, a dopiero później zaczął być dodawany do piwa. W Rzymie młode pędy i listki traktowano jako warzywo – jadano na surowo i po ugotowaniu (pędy w smaku przypominają ponoć szparagi). Tak jest zresztą do dziś. Także w Polsce znana jest zupa chmielowa.
Polska, a szczególnie lubelszczyzna jest też poważnym producentem chmielu – słyniemy aromatycznym Chmielem ...
Róża
Róża to nie tylko roślina ozdobna. Również ma zastosowanie kulinarne. Już Persowie tłocząc z nich olejek różany produkowali Wodę Różaną (z tzw. Róży Damasceńskiej), stosowaną do aromatyzowania jedzenia, w szczególności słodyczy – przez lata Mercepan był nią nasączany. Na bliskim i środkowym wschodzie używa się także płatków róż – są m.in. składnikiem mieszanki przyprawowej Advieh.
W Europie szersze zastosowanie znalazły owoce róż. Także w Polsce od ...
Sezam
Sezam czyli nasiona
Sezamu Indyjskiego (łac.
Sesamum indicum) to jedna z najstarszych uprawianych roślin oleistych. Pierwsze ślady jej uprawy datowane są ok. 3.500 lat p.n.e. Tłoczony na zimno
Olej Sezamowy do dziś jest zresztą jednym z ważniejszych tłuszczów używanych w całej Azji. W Kuchni używa się także samych nasion które mogą przybierać różne odcienie, od białego (bardziej popularnego i bardziej cenionego) aż po prawie czarny - te mają bardziej ziemisty smak. Ziarnami posypuje się nie tylko pieczywo i inne wypieki (
Pita,
Sambusak etc.) ale także np. dania z
ryżu (w Japonii). Trafiają także do mieszanek przyprawowych, takich jak
Zaatar, czy
indonezyjski Basa Genep - w Japonii i Korei białe ziarna są ważnym składnikiem sosów i marynat. W
Meksyku zazwyczaj zagęszcza się nimi
Mole oraz inne dania z sosem. Sezam to także baza do produkcji hałwy oraz pasty
Tahini. Czarne ziarna w Japonii używane są do posypywania dań z wodorostów, a w Chinach do niektórych deserów.
Na dalekim wschodzie, przede wszystkim w Korei, używa się także liści sezamu - faszeruje się je mięsem, albo używa jak zwykłych ziół.
...
