Cicoria Zuccherina
Cicoria Zuccherina to odmiana cykorii wyhodowana w Trieści (Wenecja Julijska) - stąd jej oficjalna nazwa Cicoria Zuccherina di Trieste. Jest to kultywar włoskiej Cicoria da Taglio. Absolutnie nie przypomina popularnych cykorii ponieważ wzrasta w postaci małych, okrągłych, zielonych listków. Co więcej nie jest goryczkowa, ale słodkawa - jej nazwę należy tłumaczyć jako cykoria cukrowa.
Cicoria Spadona
Cicoria Spadona to jedna z włoskich odmian cykorii, kultywar cykorii liściastej zwanej tu Cicoria da Taglio. Jej przydomek spadona czyli szablasta opisuje kształt zielonych liści, które nie rosną w kolbach ale luźno, przypominając nieco szczaw. Smaku nie mają jednak kwaskowatego, ale goryczkowaty, jak każda cykoria. Używane są zwykle do sałatek.
Dzika Cykoria / Cicoria Selvatica / Cicoria di Campo
Cicoria Selvatica czy też Cicoria di Campo to rodzaj popularnej we Włoszech dzikiej odmiany cykorii - selvatica oznacza właśnie dzika. Jak przystało na roślinę polną nie rośnie w kolbach, ale luźnych kępkach. Dlatego jej zielone, często postrzępione liście bardziej niż do tradycyjnej cykorii podobne są do listków mniszka lekarskiego, który zresztą też niekiedy nazywany jest cicoria di campo. Jako substytutu należy używać właśnie mniszka, ew. mlecza.
Mlecz / Ku Cai
Mlecz Zwyczajny (łac. Sonchus oleraceus L.) podobnie jak często utożsamiany z nim lecz odrębny gatunkowo Mniszkek Lekarski to nie tylko chwast, ale także warzywo liściaste. Również w jego przypadku chodzi o nieco postrzępione listki. We Włoszech używa się go m.in. w Ligurii jako jeden z elementów mieszanki Preboggion (wchodzi też w skład greckiej mieszanki Horta). Poza Europą powszechny jest też w Azji, m.in. w Chinach. Nazywany tu jest Ku Cai, co należy tłumaczyć ...
Mniszek / Dente di Leone
Mniszek Lekarski zwany też Mniszkiem Pospolitym (łac. Taraxacum officinale) popularnie, chociaż niezbyt precyzyjnie nazywane mleczem (określenie to odnosi się właściwie do rodzaju Sonchus spośród których jadalny jest Mlecz Zwyczajny) to w rzeczywsitości rodzaj warzywa liściastego. Podobnie jak cykoria czy też sałata należy do podrodziny podrodziny cykoriowatych (łac. Cichorioideae). We Włoszech, gdzie najbardziej ceni się go kulinarnie, jest zresztą niekiedy nazywana ...
Cime di Rapa / Rzepa Brokułowa / Rapini / Friarielli / Grelos / Broccoli Raab
Cime di Rapa czy też Rzepa Brokułowa (łac. Brassica rapa subs. ruvo lub Brassica ruvo), jak można dość luźno tłumaczyć nazwę tej rośliny, to charakterystyczne włoskie warzywo jesienne. Należy do szerokiej rodziny kapust (Brassica).
Rośnie przede wszystkim w Apulii, ale również w Kampanii, gdzie obowiązuje nazwa Friarielli, a nawet bardziej na północ m.in. w Lacjum. Wbrew nazwie fizycznie nie przypomina jednak ani znanego nam brokuła, ani tym bardziej rzepy, mimo że w ...
Salsiccia Pezzente / Nnuglia
Salsiccia Pezzente czyli kiełbasa biedaków, to wędlina typowa dla wiosek Basilicaty, Apulii oraz Kalabri. W tych ubogich regionach kiełbasy robiono bowiem z naprawdę lichego mięsa wieprzowego – kawałki boczku były w tym względzie rarytasem, wypełnieniem pozostawały za to podroby: wątroba, płuca oraz śledziona (obecnie używa się pozostałości z produkcji szynki, soppressaty czy też innych kiełbas/salsicci). Zmielone mięso doprawia się suszoną, zmieloną papryką, ...
Lucanica / Salsiccia Lucana
Wywodzącej się z Basilicaty Lucanici nie należy mylić ze znaną północnowłoską Luganegą, ale trzeba też pamiętać, że to ona była pierwowzorem dla lombardzkiej kiełbasy. Ogólnie rzecz biorąc jest to całą rodzina wieprzowych kiełbas robione w Basilicacie, która w starożytności wraz z Apulią zwana była Lukania. Sposób ich przyrządzania jest dość prosty. Różnego rodzaju mieszanki mięsne o różnej zawartości tłuszczu – zarówno bazujące na boczku, jak i ...
Triid
Triid to makaron w kształcie pół metrowego sznurka wywodzi się ponoć od sycylijskiego Trie. Do Basilicaty trafił ponoć w XII wieku wraz z normańskim księciem Sycylii Rogerem II. Robi się go z kawałka ciasta, rozwałkowywanego na długi cienki i długi wałek.
Ferretti
Ferretti czy też Ferrettini to popularny w Basilicacie rodzaj makaronu przygotowywanego z małych kawałków ciasta podobnie jak pochodzące z innych regionów południwych Włoch Fenesecchie, Maccheroni alla ceppa oraz Fusilli. Również tutaj makaron nawija się na coś w rodzaju szydła, nazwyanego ferreta, bo zwykle był on żelazny.
