Squacquerone
Squacquerone to świeży ser wywodzący się z północnej Romagnii – górzystego obszaru graniczącego z Lombardią. Dziś popularny jest jednak w całej Emilii-Romagnii. Jego nazwa wywodzi się od używanego w tutejszym dialekcie słowa squaquaron, odnoszącego się do przymiotnika wodnisty. Ma on bowiem około 60 proc. wody i między innymi tym różni się od pokrewnych mu lombardzkich serów Crescenza / Strachino – poza tym dojrzewa tylko 4 – 5 dni. Ta „wodnistość” nadaje ...
Raviggiolo
XVI wieczne dokumenty wspominają, że już w 1515 roku apenińskim serem Raviggiolo produkowanym na pograniczu Emilii-Romagni oraz Toskanii, zajadał się papież Leon X. Jest to świeży górski ser, zazwyczaj przygotowywany od jesieni do wczesnej wiosny. Do Raviggiolo używa się zarówno mleka krowiego jak i koziego. Świerze łączy się ze zsiadłym, pozostawia na krótko aby powstał skrzep a następnie odsącza – na wiklinowych matach lub w koszach, albo liściach paproci, ...
Parmigiano Reggiano
Ser ten robili już ponoć Etruskowie. Parmeńczycy z dumą zapewniają, że w średniowieczu aby go spróbować w ich mieście zatrzymywały się całe pielgrzymki. O historyczności sera świadczy fakt, iż znak towarowy
Parmigiano Reggiano opracowano już w 1612 roku. Autorem był Bartolomeo Riva, podskarbi dóbr rodu Farnese.
Dwoma regionami z którego wywodzi się ser, są te od których wziął swoją nazwę –
Parma i
Regio Emilia leżące w
Emilii Romagnii. Przez wieki produkcja rozwinęła się jednak również w
Modenie,
Mantui i
Bolonii. Od czasu wprowadzenia ochrony regionalnej DOC, to właśnie te regiony mają prawo używać nazwy Parmigiano Reggiano.
Sam sposób produkcji nie jest ewenementem – w praktyce parmezan produkuje się dokładnie tak jak jego największego konkurent
Grana Padano. Różnicą jest zobowiązująca tradycja, oraz wymogi prawa DOC które powoduje że Parmigiano Reggiano powstaje wyłącznie z mleka krów z wolnego chowu, żywiących się trawą i ziołami. W związku z tym powstaje tylko w sezonie – od 1 kwietnia do 11 listopada.
Po całym dniu wypasu mleko z wieczornego udoju odstawia się na noc, aby móc zebrać śmietanę. Do mleka odtłuszczonego dodaje się pełnotłuste, z porannego udoju i dopiero wówczas robi się ser, który trzy do czterech tygodni leży w solance (serwatką pozostałą po wydobyciu twarogu skarmiane są świnie, z których mięsa produkowana jest
Szynka Parmeńska). Później przychodzi czas na dojrzewanie. Zazwyczaj nie robi się tego jednak w mleczarniach, ale w halach do leżakowania, prowadzonych przez wyspecjalizowane przedsiębiorstwa. Dojrzewanie trwa najkrócej trzy kwartały. Według czasu leżakowania wyróżnia się trzy rodzaje parmezanu:
Parmigiano Reggiano Fresco – młody ser dojrzewający do 18 miesięcy.
Parmigiano Reggiano Vecchio – średni parmezan ma maksimum 2 lata.
Parmigiano Reggiano Stravecchio – okres dojrzewania starego parmezanu to od 2, aż do 7 lat.
...
Alpeggio di Triora
Alpeggio di Triora to krowi ser produkowany w okolicach liguryjskiego miasteczka Triora. Ma intensywnie żółty kolor i szybko się topi. Dlatego chętnie używa się go do posypywania makaronu.
Prescinseua
Prescinseua to rodzaj miękkiego, liguryjskiego twarożku – coś pomiędzy jogurtem, a białym serem. Produkt ten prawdopodobnie dotarł do Genui ze wschodu, ale pierwsze zapiski na jego temat pochodzą z przełomu XIV i XV wieku.
Fromadzo Valle d’Aosta
Jak sama nazwa wskazuje ser Fromadzo Valle d'Aosta wywodzi się z doliny Aosty, gdzie jest objęty ochroną regionalną DOP. Pierwsze wzmianki na jego temat pochodzą z XV wieku, a w notatkach sporządzonych 200 lat później wspomina się o nim jako o serze gminnym lub jako "Fontina nazywana Gruière". Nic zresztą dziwnego – jego sposób produkcji podobny jest do Fontiny.
Solignon
Solignon to koncept serowarski pochodzi z leżącej we włoskich Alpach doliny Aosty. Sporządza się go tłustej ricotty doprawionej solą, peperoncino, czosnkiem, jałowcem, koprem włoskim oraz kminkiem. Tak jak i przed wiekami jadało się go świeżego lub wędzonego – kiedyś wędziło się go w domowym kominie – co nadawało mu dłuższą trwałość. Niekiedy aromatyzuje się go alpejskimi ziołami. Dlatego chętnie podaje się go do zup warzywnych typu minestre.
Toma di Gressoney
Toma di Gressoney to ser tradycyjnie przygotowywany z takich samych składników i przy użyciu tej samej techniki co Fontina. Również on pochodzi z Doliny Aosty. Formowany jest również w bardzo podobnego kształtu i wielkości kręgi. Wszystko to powoduje, że niekiedy oba sery można rozróżnić tylko znając nazwę.
Zobacz też: Toma Piemontese
Fontina
Pierwsze wzmianki na temat
Fontiny pojawiły się już w 1477 roku w traktacie „La Summa Lacticiniorum” będącego biblią ówczesnego włoskiego mleczarstwa (choć sami
Włosi przekonują, że robiło się go już w XII wieku). Nie ustalono w nim jednak źródła pochodzenia nazwy. Z jednej stron
Fontin to alpejski szczyt w
Dolinie Aosty, a z drugiej
Alpe Fontin to miejscowość oddalona o 25 km od Aosty. Żeby było jeszcze trudniej po włosku
fondere znaczy
topić, a jak wiadomo Fontina to jeden z najczęściej topionych włoskich
serów, składnik pochodzącej z tutejszych Alp Fonduty.
Robi się ją z niepasteryzowanego mleka pełnotłustego pochodzącego wyłącznie od krów rasy
simmeltańskiej: Pezzata Rossa i Pezzata Nera Valdostana. Dojrzewa 3 – 4 miesiące często w jaskiniach lub wykutych w skale piwnicach. Co ciekawe zapieka się tylko ser dobrze dojrzały – ich specyficzną cechą jest fakt, topnienia w temperaturze 60 st.C co preferuje je do wykorzystywania przy robieniu Fonduty. Młodszy traktuje się jak ser półmiękki. Objęta w 1955 roku ochroną regionalną (a od 1996 DOP) Fontina już od przeszło wieku jest podrabiana. Najsłynniejszy falsyfikat to zrobiony w czasie II Wojny Światowej duński
Fontal (nie mylić z trydenckim
Fontalem). Podróbką nie jest za to wyjątkowo podobny
Toma de Gressoney.
...
Toma Piemontese
Toma Piemontese to ser bliźniaczy do wywodzącego się z doliny Aosty Toma de Gressoney. Ma już dość długo historię – pierwsze zapiski na jego temat sięgają XV wieku. Obszar jego produkcji obejmujący Alessandrię, Asti, Biellę, Cuneo, Novarę, Turyn i Vercelli (Piemont) objęty jest ochroną regionalną DOP. W sposobie przygotowywania jest dość podobny do znanej w Aoście Fontiny - oba sery dodaje się do Polenty Cunsa. Charakterystyczną cechą produkcji Tomy jest zawijanie ...
