Groszek Śnieżny
To jedna z najstarszych roślin uprawnych – pierwsze plantacje pojawiły się ponoć już 12.000 lat temu na obecnym pograniczu Tajlandii i Birmy. W tym regionie jest do dziś bardzo popularny. Rośnie zimą, także pod śniegiem i jest zbierany na przedwiośniu – stąd nazwa Groszek Śnieżny.
Biologicznie to po prostu podgatunek grochu zwyczajnego – nazwa systematyczna Pisum sativum var. macrocarpon. Stąd bardzo zbliżony jest do popularnego także w Polsce groszku cukrowego – ...
Groszek Cukrowy
Groszek Cukrowy to jeden z wielu podgatunków grochu zwyczajnego – łac. Pisum sativum var. saccharatum. Jego cechą charakterystyczną jest fakt iż nadaje się do jedzenia w całości, razem ze strąkami (w przeciwieństwie np. do groszku zielonego). Stąd francuska nazwa mangetout, czyli jadane w całości, która odnosi się także do groszku śnieżnego. Groszek cukrowy jada się więc młody. Szczególnie ceniony jest w kuchni chińskiej oraz tajskiej gdzie wykorzystuje się go do ...
Szarłat / Amarantus
Szarłat popularnie zwany Amarantusem (od łac. nazwy Amaranthus) znany w Polsce jest głównie jako roślina ozdobna. Nie mniej Andyjscy Indianie od kilku tysięcy lat używają jej także w kuchni. Młode listki jadane są na surowo, ale szczególnie ceni się bogate w białko i tłuszcze ziarna. Stosowane są podobnie jak ziarna kukurydzy – w całości lub mielone na mąkę. Uprawiana jest m.in. odmiana Szarłat Ogoniasty (łac. Amaranthus caudatus), popularna w Peru i Ekwadorze. ...
Łubin
Łubin (łac. Lupinus) to roślina strączkowa, która w kuchni robi się coraz bardziej popularna. Wszystko dzięki niskiemu indeksowi glikemicznemu, który kwalifikuje go do używania w ramach diety. Niektóre odmiany łubinu zawierają goryczkowate, toksyczne alkaloidy, których przed spożyciem należy się pozbyć – ziarna trzeba kilka dni moczyć w wodzie. Nie mniej w sprzedaży raczej pojawia się pozbawiony ich Łubin Słodki. Zresztą takie odmiany jak Łubin Biały (łac. Lupinus ...
Gahat / Muthira / Kulath / Hurali
Gahat (łac. Macrotyloma uniflorum) to mało znany rodzaj fasolki uprawianej głównie w Indiach (jej nazewnictwo jest bardzo zróżnicowane, w zależności od regionu i języka). Ma niezbyt duże zielono-brązowe ziarna. Gahat używa się m.in. do curry oraz chutney'ów, a także się je mieli na mąkę.
Kanawalia Szablasta
Kanawalia Szablasta (łac. Canavalia gladiata) to roślina strączkowa uprawiana w Indiach i na Dalekim Wschodzie, a także w Afryce. Ziarna są toskyczne – zawierają Konkawalin, którego można się pozbyć przez długie mycie i moczenie – dlatego w kuchni głównie używa się młodych zielonych strąków.
Guar
Guar (łac. Cyamopsis tetragonoloba) to roślina strączkowa o wciąż nieokreślonym pochodzeniu. Najczęściej spotykana jest jednak w Indiach i Pakistanie, gdzie znajduje się 80 proc. upraw. Z ekonomicznego punktu widzenia najważniejszą częścią Guar są rosnące w strąkach nasiona z których robi się Gumę Guar - używa się jako dodatek do żywności zagęszczający i stabilizujący produkty (kod E412). Nie mniej w Indyjskiej i Pakistańskiej kuchni używa się także liści, ...
Soczewica
Archeolodzy pierwsze ziarna
Soczewicy (łac.
Lens culinaris) odnalezione w osadach ludzkich datują na 9,5 – 13 tys. lat wstecz. To dowód na to, że jest ona jedną z najstarszych roślin uprawianych przez człowieka. Wszystko zaczęło się na Bliskim Wschodzie. Uprawy rozprzestrzeniły się po całym świecie. Dziś najwięcej soczewicy zbiera się w Ameryce Północnej. W czołówce producentów pozostaje
Turcja, Syria i Iran, ale więcej upraw jest w Indiach, Australii, Nepalu oraz Chinach.
Soczewica przyjęła się w wielu kuchniach. Mocno osadzona jest w kulturze Żydowskiej. Persowie jadają ją prawie codziennie, a w Etiopii żółta soczewica to pierwszy stały posiłek noworodków. Bardzo popularna jest także w Indiach (m.in. zupa z soczewicy, a jeszcze bardziej Dal-Roti czyli soczewica z plackiem) oraz we
Włoszech, gdzie jest symbolem nadziei na udany Nowy Rok – tutaj najbardziej znana to soczewica
Castelluccio z Norci.
Długo uprawiana soczewica zyskała bardzo wiele odmiana, zależnych zarówno od wielkości jak i barwy. Poza popularnymi ziarnami w kolorze czerwonym, zielonym oraz brązowym, jest też m.in. soczewica czarna, żółta. Szczególnie ceniona, przynajmniej przez
Francuzów, jest zielono-niebieska
soczewica Puy.
Ze względu na różnorodność form znacząco różne są sposoby przygotowania soczewicy, a przynajmniej długość jej gotowania.
...
Groszek Bulwiasty
Grzoszek Bulwiasty (łac. Lathyrus tuberosus) w naturze rzadko występuje. W Polsce, dziko rośnie głównie na południu kraju, ale bardziej znana jest jako roślina ozdobna. Na stepach Eurazji, Kaukazie oraz Bliskim Wschodzie od wieków ma zastosowanie w kuchni. Jest to jedna z nielicznych roślin strączkowych, która ma jadalne nie tylko ziarna, ale także korzeń. Surowy bulwy mają nieco cierpki smak, zazwyczaj się je gotuje w wodzie lub praży. Tłoczy się z nich także olej.
Groszek Siewny / Cicerchia / Almorta
Groszek Siewny (łac. Lathyrus sativus) to roślina strączkowa najbardziej popularna w Azji oraz Wschodniej Afryce. Uprawia się je m.in. w suchych regionach Indii (nazywane są tutaj Khesari) oraz w Etiopii (Guaya), bo groszek siewny lepiej niż inne rośliny znosi jałową i suchą glebę. Nasiona nie są okrągłe jak w popularnym Grochem, ale mają dość nieregularne kształy - przypominają kamyczki. Podobnie jak strączki jadane są także w europejskich krajach śródziemnomorskich: ...
