Rozmaryn
Rozmaryn (łac.
Rosmarinus officinalis) czyli Morska Rosa, jak łatwo przetłumaczyć nazwę botaniczną, wiąże się z morzem (konkretnie Śródziemnym) i wiejącą z niego bryzą. Nazwa ta zyskuje dodatkowego znaczenia, gdy weźmie się pod uwagę, że wedle mitologii właśnie rozmaryn miał zdobić Afrodytę, gdy rodząc się wyłaniał z morza. Szczególnie uroczysty charakter zioła pozostał zresztą na dłużej.
Brytyjczycy w średniowieczu malowali ją na złoto i dawali w prezencie ślubnym – jeszcze dłużej gałązka rozmarynu była również podarkiem noworocznym.
Rozmaryn ma bardzo wiele odmian, od których zależy nie tylko kształt drobnych, podłużnych listków, czy mniej lub bardziej zdrewniałych łodyg, ale także kolor kwiatów. Zastosowanie znajduje tak w ziołolecznictwie, przemyśle perfumeryjnym jak i kuchni. Na surowo raczej się go nie jada, ze względu na wyjątkowo ostry smak. Najczęściej trafia do dań duszonych, a przede wszystkim pieczonych. Rozmaryn to najwierniejszy towarzysz
jagnięciny, szczególnie tej, pieczonej z okazji
Wielkiejnocy - np.
grecki Arni Sto Furno, czy
włoski Abbacchio al Forno con Patate. Charakterystyczne dla Włoch są też tłuste pasty do smarowania przygotowane z rozmarynem, takie jak
Crema Paradiso czy
Cunza.
...
Pietruszka Kukurydziana / Żniwna / Kminek Kukurydziany
Pietruszka Kukurydziana (łac. Petroselinum segetum) zwana przez Francuzów Pietruszką Żniwną, a niekiedy określaną mianem Kminku Kukurydzianego to gatunek pokrewny Pietruszce Zwyczajnej. Spotykana jest jednak dużo rzadziej. Rośnie w krajach Europy południowo-zachodniej, zwykle nie jest jednak uprawiana. Rośnie na łąkach, nad strumieniami etc. W smaku i zastosowaniu przypomina zwykłą pietruszkę.
Pietruszka (Zwyczajna)
Pietruszka Zwyczajna (łac.
Petroselinum crispum) po raz pierwszy opisana w
greckim zielniku z III w. p.n.e. wywodzi się rejonu śródziemnomorskiego. Rzymianie stosowali ją zarówno do gotowania, jak i do obrzędów religijnych.
Pietruszka to jedna z tych roślin, która jednocześnie pełni rolę zioła jak i warzywo. Jej odmiany korzeniowe takie jak
Lenka,
Cukrowa,
Berlińska czy
Vistula, to klasyczny składnik bazy bulionu - biały korzeń pietruszki trafia też do różnego rodzaju zup jarzynowych, dań duszonych etc. Z drugiej strony jest cała grupę odmian naciowych. Głównie używa się jej jako przyprawę do garnirowania zup, makaronów, dań mięsnych czy jako dodatek do twarogu albo sałatek (ze słynnym
Tabbouleh na czele). W basenie morza śródziemnego popularne są też odświeżające sosy i pasty takie jak
włoskie Bagnet Verd i
Gremolata,
francuska Persillade czy
tunezyjska Chermoula.
Istnieją też pietruszki ozdobne, o liściach kędzierzawych, a także kolorowych.
Zobacz:
Pietruszka Kukurydziana
...
Pelargonia
Pelargonie (łac. Pelargonium) wywodzące się z południowej Afryki do Europy sprowadzili Anglicy – a precyzyjnie Tredescant, nadworny ogrodnik króla Karola I. Generalnie jest to roślina ozdobna występująca pod postacią 200 gatunków roślin. Nie mniej jej świeże liście dodaje się do deserów, sorbetów i lodów, a po posiekaniu uciera z masłem – nadziewania się nim ciasteczek, a także smaruje pieczywo. Pelargonie dodaje się również do mieszanek herbacianych.
Żeń-szeń
Nazwa Żeń-szeń (łac. Panax ginseng) wywodzi się od chińskiego Jin-Chen, co znaczy podobny do człowieka. Tym czasem greckie Panakos słusznie należy kojarzyć z Panaceum, czyli lekiem na wszystko. Żeń szeń wykorzystywany w taoistycznej medycynie, do Europy trafił w IX wieku, ale uznanie znalazł dopiero w połowie XX wieku. O jego cudownych właściwościach napisano całe artykuły i książki. Jednocześnie nie mniejsze jest grono osób podważających lecznicze właściwości ...
Oregano Okrągłolistne
Oregano Okrągłolistne (łac.
Origanum rotundifolium) to rodzaj Oregano spotykany przede wszystkim w północno-wschodnie
Turcji oraz na Kaukazie: w Armenii i Gruzji (zwykle rośnie na skałach). Częściej traktowany jest jak roślina ozdobna. Nie mniej jak większość Oregano znalazło również zastosowanie w kuchni.
...
Oregano Gładkie
Oregano Gładkie (łac.
Origanum laevigatum) jak wszystkie rośliny tego gatunku wywodzi się ze wschodniej części basenu Morza Śródziemnego. Podobne znalazło także zastosowanie: jako dodatek do sałatek, dań gotowanych, a także naparów. Bardziej znane jest jednak jako roślina ozdobna.
...
Lebioda Kreteńska / Dyptyma Kreteńska
Jak sama nazwa wskazuje
Lebioda Kreteńska (łac.
Origanum dictamnus) wywodzi się z największej greckiej wyspy. Ma tu zastosowanie zarówno zielarskie jak i spożywcze. Przez wieki uznawana była za afrodyzka i w ten sposób trafiła do kuchni. Dziś kreteńczycy robią z niej przede wszystkim napary ziołowe.
...
Oregano Amańskie
Oregano Amańskie (łac.
Amanum oregano) nie ma nic wspólnego z jordańskim Ammanem (pisanym przez dwa „m”), ale raczej tureckimi górami Amanu leżącymi na wybrzeżu lewantyńskim, tuż przy granicy z Syrią. Rosnące tam zioło charakteryzuje się silnym aromatem, dzięki któremu zyskał uznanie w kuchni wschodniego wybrzeża Morza Śródziemnego.
...
Oregano Greckie (łac. Origanum onites) rośnie zazwyczaj w południowej i południowo-wschodniej części Grecji oraz w zachodniej Turcji. Zrówno aromaten jak i zastosowaniem przypomina powszechnie znane Oragano – Lebiodkę Pospolitą.
...