Queso Afuega’l Pitu to hiszpański ser mleka krowiego pochodzący z Asturii gdzie jest, objęty ochroną oznaczenia geograficznego (DOP). Wytwarzany jest głównie w rejonach górskich i dolinach, zwłaszcza w okolicach Salas, Grado, Pravia i Tineo. Obszar ten charakteryzuje się klimatem oceanicznym z dużą wilgotnością i łagodnymi temperaturami, co sprzyja bujnemu wzrostowi traw i pastwisk, na których krowy ras fryzyjskiej i asturyjskiej mogą przebywać niemal przez cały rok. Tradycyjnie ser wytwarzano w małych gospodarstwach rolnych (Caserías) z nadmiaru mleka, który nie był wykorzystywany do karmienia cieląt.
Afuega’l pitu jest jednym z najstarszych serów Asturii, znanym od XVIII wieku gdy płacono nim podatki. Sama nazwa w języku asturyjskim oznacza dosłownie dławi gardło i według podań odnosi się do charakterystycznej konsystencji sera. Z przyczyn ekonomicznych tradycyjnie robiło się go z odtłuszczonego mleka, bo zebrane z powierzchni tłustą frakcję przerabiało się na masło i sprzedawało na targu. W tej sytuacji po okresie dojrzewania ser staje się suchy i gęsty, przez co może „przyklejać się” do gardła podczas jedzenia. Dlatego tradycyjnie popijało się go miejscowym, asturyjskim cydrem.
Ser występuje w dwóch głównych odmianach: Afuega’l Pitu Blanco jest naturalnie białej, Afuega’l Pitu Rojo barwi się na czerwono suszoną papryką, która nadaje mu też lekko pikantny smak. Czerwona wersja pochodzi z regionu górniczego w okolicach Sierra del Aramo, bo górnicy cenili jego wyrazisty smak. Z kolei w Morcín i Grado od początku lat 80′ organizowane są konkursy i festiwale promujące ten ser.
