Insalata Verde / Insalata Mista / Insalata di Mare (Sałatki włoskie)

Insalata to po prostu włoskie określenie sałatki. Swoją nazwę wywodzi od łacińskiego sal oznaczającego sól – jest to bowiem słona przekąska. Samo słowo weszło do języka włoskiego jako skrót od herba insalata – „zioła osolone" – co dobrze oddaje najstarszą formę tej potrawy: świeże liście skropione oliwą i posolone. Najbardziej klasyczna to Insalata Verde czyli sałata zielona – składa się z liści warzyw takich jak sałata, szpinak czy cykoria. Nieco bardziej rozwinięta jest Insalata Mista, czyli sałata mieszana – poza liśćmi dodaje się do niej także inne warzywa, a czasem owoce. Zazwyczaj są to pomidor, marchew czy rzodkiew. We Włoszech każdy region ma swoją własną wersję tej sałatki: w Piemoncie zwykle wzbogaca się ją zapiekaną cebulą, w lombardzkim Soncino dodaje gotowane jajka, na Sycylii fenkuły i pomarańcze, a na Pantellerii – Insalata Pantesca – przygotowuje się ją z ziemniaków, pomidorów, oliwek, kaparów i makreli w oleju. Całość zwykle skrapia się oliwą, dodając do niej niekiedy sok z cytryny lub nieco octu i ewentualnie zmiażdżony czosnek. Funkcjonują także Insalate di Pasta oraz Insalate di Riso, czyli sałatki z makaronem oraz ryżem – te ostatnie zyskały popularność dopiero po II wojnie światowej, wraz z upowszechnieniem się lodówek i mody na dania zimne. Warto też wspomnieć o Insalata Caprese z Kampanii – mozzarella, pomidor i bazylia – oraz toskańskiej Panzanelli, w której czerstwego chleba używa się jako głównego składnika, nawiązując do zasady cucina povera – kuchni bez marnowania. Najbogatsza i najbardziej interesująca jest jednak podawana w Neapolu sałatka z owoców morza – Insalata di Mare – z ośmiornicami, seppią, kałamarnicami i krewetkami gotowanymi i skrapianymi oliwą, sokiem z cytryny i posiekaną pietruszką. Poniżej jej przepis.

Składniki:

- 1 kg mieszanki drobnych owoców morza, umytych - 2 ośmiornice umyte i podzielone na 3 – 4 kawałki - marchew starta na tarce o grubych oczkach - ząbek czosnku - liść laurowy - pół cytryny pokrojonej na ćwiartki - sok z pół cytryny - 3 łyżki oliwy - łyżka posiekanej pietruszki

Przygotowanie:

• W garnku zagotować litr wody z dodatkiem ćwiartek cytryny oraz liścia laurowego.
• Do wrzątku wrzucić ośmiornice i kalmary. Gotować 3 – 4 minuty, po czym odsączyć.
• Na patelni rozgrzać oliwę, dodać posiekany czosnek, a po chwili pozostałe owoce morza. Smażyć kilka minut na dużym ogniu.
• Wszystkie owoce wyłożyć na półmisek i wymieszać z marchwią.
• Do pozostałej ze smażenie oliwy dodać sok z cytryny. Chwilę podgrzać i polać nim owoce morza.
• Całość podawać na ciepło posypane natką pietruszki oraz solą i pieprzem.

(Jak robić lekkie sałatki we włoskim stylu pokazuje Jamie Oliver) ...