Kinilnat (Sałatka warzywna)
Kinilnat albo z hiszpańskiego
ensalada to
filipińska sałatka warzywna. Jest charakterystyczna dla północnej części archipelagu i zamieszkującego go ludu
Ilokano. Bazuje na gotowanych warzywach doprawionych pastą rybną
Bagoong Terong ewentualnie
sosem rybnym Patis.
W poniższym przepisie jest wiele warzyw egzotycznych, które można jednak zastępować dostępnymi substytutami.
...
Tung Molukański / Kemiri / Lumbang
Tung Molukański (łac. Aleurites moluccanus) to rodzaj drzewa, a także rosnących na nim owoców, wywodzącego się prawdopodobnie z Moluków, tzw. Wysp Korzennych wchodzą archipelagu Malajskiego. Średniej wielkości owoce - ok. 5 cm średnicy - zawierają orzechy (zwane Banku) używane m.in. w kuchni Malezji (tutaj znane jest jako Buah Keras), Indonezji (Kemiri) oraz Filipin (Lumbang). Nie jada się ich raczej na surowo ze względu na toksyczność tłuszczu. Na Jawie przygotowuje ...
Krupuk
Krupuk o rodzaj chrupek popularnych w Południowo-wschodniej Azji. Smażone są na bazie skrobi pozyskiwanej z różnych roślin, a także zwierząt. W świecie zachodnim najbardziej znane są tzw. Krupuk Udang czyli chipsy krewetkowe. Robi się je ze zmielonego mięsa krewetek (w Malezji) lub suszonych i roztartych krewetek (w Indonezji) wymieszanego z Sago lub Tapioką, a później smażonego w głębokim tłuszczu. W samej Indonezji nie mniej popularne są też Emping, chrupki z nasion ...
Siomay / Batagor (Pierożki z nadzieniem mięsnym)
Siomay oraz
Batagor podobnie jak popularne krokieciki
Lumpia, to część chińskiego wkładu w kuchnię Azji Południowo-wschodniej: od
Tajlandii, przez
Indonezję, aż po
Filipiny (tutaj znane też są jako
Siomai). Są to pierożki podobne do podawanych na południu Chin
Dim-Sum. W Indonezji szczególną popularność zdobyły na zachodzie
Sumatry wśród
Sundajczyków: bardzo popularne są na ulicach leżącego tu miasta
Bandung. Bazę nadzienia zwykle stanowi ryba – najczęściej pokrewną makreli
Tenggiri, choć bywa zastępowana
tuńczykiem lub makrelą – ewentualnie
krewetki. Pierożki są formowane w stożek i gotowane na parze – wówczas nazywane są
Siomay – lub w głębokim tłuszczu jak
Batagor (przepis na filmie powyżej).
Na Filipinach Siomai zazwyczaj nadziewane są mięsem, np.
wieprzowiną - tak jak w przepisie poniżej.
Pierogi zwykle serwuje się z sosem orzechowym takim jak do
Gado Gado z dodatkiem
sosu sojowego,
chili oraz
cytryny.
...
Lumpia / Lun Pia (Smażone krokieciki)
Lumpia to rodzaj spring rolls’ów czyli dalekowschodnich krokietów. Generalnie wywodzą się z
Chin. Emigranci, którzy opuścili prowincję Fujian, zawieźli jednak ten przepis do
Indonezji, a przede wszystkim na
Filipiny, gdzie zdobył sporą popularność. Stąd też
Holendrzy przywieźli je do Europy. Filipińczycy krokieciki nadziewają mieloną
wieprzowiną wzbogaconą warzywami i przyprawami, po czym smażą je w głębokim tłuszczu (przepis na filmie powyżej). W Indonezji Lumpia serwuje się podobnie jak wietnamskie spring rolls’y czyli nadziewane mieszanką mięsa
krewetek,
kurczaka,
marchewki i
kiełków fasoli. Nie smaży się ich ale zawija w namoczony papier ryżowy stąd nazwa
Lumpia Basah czyli
krokiety na mokro. Serwuje się z sosem
Tauco. Inny styl wytworzyli chińscy emigranci, którzy dotarli do jawajskiego miasta Semarang.
Lumpia Semarang jest nadziewane podduszonym mięsem z kurczaka, suszonymi krewetkami i
pędami bambusa. Takie krokiety jada zarówno smażone jak i nie smażone, serwowane z sosem do maczania na bazie
mleka kokosowego i
chili.
...
Sate / Satay (Szaszłyki z kurczaka)
Sate to nic innego jak rodzaj grillowanych szaszłyków rodem z
Indonezji. Wywodzi się najprawdopodobniej z Jawy gdzie w XIX rozpopularyzowali go arabscy imigranci od wieków jadający mięso zapiekane na patyczkach – tak jak w przypadku
kebabu (konkurencyjna teoria mówi o źródłach chińskich i chińskim znaczeniu słowa
satay jako
Sa Tae Bak czyli trzy kawałki mięsa).
Po upowszechnieniu w całej Indonezji, gdzie jest nazywany Sate, szybko zdobyły uznanie w
Malezji,
Tajlandii i na
Filipinach (w tych krajach obowiązuje raczej nazwa Satay), a za sprawą holenderskich kolonistów trafiły do Europy. Podobnie jak np. w japońskich Yakitori mięso nie jest przetykane warzywami, ale krojone na spore kawałki i marynowane. W Indonezji do Sate używa się praktycznie każdego dostępnego mięsa, a podaje się je z sosem orzechowym takim jak
Bumbu Kacang - w poniższym przepisie, prostsza jego wersja.
...
Wino Palmowe
Wino palmowe to alkohol produkowany w całej południowej Azji oraz Afryce. Robi się go z soku zawartego w różnego rodzaju palmach, również kokosowych – pozyskuje się go z kwiatów, ew. po nacięciu kory zbiera się napływający płyn. Fermentacja przebiega podobnie jak w każdym innym winie.
Wino palmowe jest nie tylko spożywane jako napój. W Indiach np. na jego bazie powstaje chleb ryżowy Appam.
Wino palmowe można poddawać destylacji - wówczas powstaje wódka plamowa.
W ...
Sataw / Sator
To rodzaj fasolki (łac. Parkia speciosa) rosnącej w Południowo-wschodniej Azji. Ziarna dojrzewają w długich nieco zwiniętych, zielonych strąkach. Mają dość intensywny zapach (stąd jedna z nazw to śmierdząca fasola) i czosnkowy posmak. Z tych względu zwykle dania z niej komponuje się z innym „mocnymi” dodatkami tak jak czosnek, chili czy pasta krewetkowa. W Indonezji jest np. składnikiem pasty Sambal Petai (popularny jest przede wszystkim na Jawie i Sumatrze). W Tajlandii ...
Dok Khae / Agati
Popularne w Tajlandii Khae to rodzaj skarłowaciałego drzewka (łac. Sesbania grandiflora). Rośnie w całej Południowo-wschodniej Azji, a także w Indiach. Z kulinarnego punktu widzenia cenne są jego owoce zwane Dok Khae przypominające nieco owoce takich drzew jak klon – czyli tzw. ulistniony orzeszek. Dojrzewając, zamykają się tworząc rodzaj krótkiego, wygiętego strączka. Są jednym z cennych dodatków do curry czyli tutejszych kaeng. Jadane są także liście oraz młode ...
Tofu
Tofu to chiński wymysł jeszcze z czasów
dynastii Han, która rządziła nad Huang-ho między III wiekiem przed naszą erą, a III wiekiem naszej ery. Sposób jego wytwarzania przypomina nieco europejską metodę warzenia serów. Do pozyskanego z
soi mleka dodaje się koagulant –
sól lub kwas – i podgrzewa. Podobnie jak ser tofu pod wpływem ciśnienia zaczyna się zbierać w grudki. W następnym etapie są one prasowane, tak aby otrzymać bloki Tofu.
Tofu urzywane jest dziś na całym
Dalekim Wschodnie od Japonii po
Indonezję.
...