Bak Chang / Zongzi (Ryżowe paczuszki z nadzieniem)
Bak Chang (czy też
Bak Cang lub
Bakcang) nazywany niekiedy ryżowymi pierogami lub chińskimi
Tamales, to po prostu
kleisty ryż nadziewany różnymi dodatkami i gotowany na parze owinięty w wydłużone liście bambusa lub trzciny. Wywodzi się z Chin gdzie obowiązuje oryginalna nazwa
Zongzi i wiąże się z legendą
Qu Yuan, słynnego chińskiego poety, który w trzecim wieku przed nasza erą brał udział w chińskiej wojnie domowej. Wówczas to królestwo
Qin zjednoczyło Chiny, podbijając sześć innych państw m.in. ojczyznę Qu Yuan, królestwo
Chu. Po upadku stolicy poeta popełnił samobójstwo rzucając się do rzeki Miluo. Okoliczni mieszkańcy wrzucali do wody paczki z ryżem, aby z jednej strony nakarmić ryby i oszczędzić ciało poety, a z drugiej składając ofiarę smokom żyjącym w rzece. Do dziś na przełomie maja i czerwca obchodzone jest to zdarzenie jako
Festiwal Smoczych Łodzi, podczas których serwuje się Zongzi.
Parę wieków potem ten rodzaj posiłku wywieźli chińscy emigranci głównie z prowincji
Hokkein (Fujinan), który rozprzestrzenili się po całej Południowo-Wschodniej Azji. Oni używali nazwy
Bak Chang i to właśnie ona przyjęła się w
Indonezji oraz
Malezji – na
Filipinach obowiązuje określenie
Machang, zaczerpnięte z dialektu
Lan Nang.
Do przygotowania Zongzi zwykle używa się ryżu kleistego – wcześniej jest podgotowany albo tylko namoczony w wodzi. Układa się go na liściu bambusa (lub podobnym) i dodaje wszystko co znajdzie się pod ręką: mięso, warzywa, sosy etc. Na koniec paczuszkę się zawija i gotuje na parze. W zależności od regionu używa się innych liści, innych dodatków i w różny sposób zawija się paczki – niektóry także po prostu gotują Zongzi.
...
Lontong
Lontong to rodzaj prasowanego i ciętego w krążki ryżu jadanego w Indonezji i Malezji. Jego przygotowanie polega na podgotowaniu ryżu, a następnie zawinięciu go w liście bananowca. Dobrze obwiązane paczki gotowane są przez półtora godziny. Później ryż jest schładzany i cięty na krążki. Można go podawać w temperaturze pokojowej jako dodatek do większości indonezyjskich dań.
Zobacz: Ketupat, Nasi Himpit
Ketupat
Ketupat to wywodzące się z
Indonezji małe paczuszki gotowanego
ryżu. Powstały ponoć jako zaopatrzenie dla marynarzy. Ryż zawijało się w liście palmy kokosowej i gotowało. Tak powstawały małe paczki ryżu zabezpieczone przed psuciem przez liść palmy. Dziś jest to dość powszechna praktyka, a tak ugotowany ryż może być podawany do każdego dania. W zależności od użytego ryżu i liścia nazwa tego dodatku zmienia się:
Ketupat Nasi to biały ryż w liściu palmy kokosowej, a do
Ketupat Pulut (w
Malezji Ketupat Daun Palas) używa się
ryżu kleistego zawijanego w liście palmy.
Ketupat popularny jest w całej Azji południowo-wschodniej m.in. w Malezji i Singapurze, a także na
Filipinach gdzie nosi jednak inne nazwy w zależności od regionu – Patupat, Pusô, Ta'mu.
Zobacz: Lontong,
Nasi Himpit
...
Serabi / Surabi / Srabi (Placki ryżowo-kokosowe)
Serabi to indonezyjskie placki do których ciasto zagniata się z mąki ryżowej, świeżo zmielonego miąższu kokosa (wiórków) oraz mleka kokosowego. Dość rzadkie ciasto smaży się w niewielkich glinianych lub metalowych miseczkach. Każdy rejon kraju ma jednak własny przepis. Nazwa Serabi wywodzi się ponoć od Serbii - przepis na tego typu placki (odpowiednik środkowo-europejskich palacinek) mieli ponoć przywieść do Azji właśnie imigranci z Serbii.
Placuszki zwykle serwuje ...
Martabak Telur (Placki z jajkiem i mięsem)

To
indonezyjskie danie ma arabskie korzenie. Wywodzi się z
Arabii Saudyjskiej gdzie nazwa
Mutabbaq oznaczała po prostu
zawiniątko (coś w rodzaju wrapa). Stamtąd przywędrowało do Indii, a później do
Malezji, gdzie jest znane jako
Murtabak oraz do Indonezji. Tutejszy
Martabak ma dwie odmiany.
Martabak Manis to deser popularny w
Dżakarcie i na całej zachodniej
Jawie – naleśnik z serem, czekoladą, orzechami i sezamem (znany też jako
Terang Bulan). Z kolei
Martabak Telur (Telor) to tzw.
martabak jajeczny, ale także z dodatkiem mięsa.
...
Mie / Mee Goreng (Makaron smażony)
Nazwa tego dania zależy od języka w którym się ją wymawia: w
Indonezyjski jest to
Mie Goreng, a w
Malajskim Mee Goreng. Wśród tych narodów jest ono też najbardziej popularny – prawdopodobnie sprowadzili je tu chińscy imigranci adaptując własne Chow Mein. Makaron serwowane jest wszędzie zarówno w restauracjach jak i ulicznych straganach z jedzeniem. Mi Goreng to w tłumaczeniu po prostu
smażony (
goreng)
makaron a dokładnie jajeczno-pszenny makaron
Mee/Mie. Można też spotkać tzw. muzułmańską wersję tego dania (mimo, że zarówno Malezja jak oraz Indonezja to i tak kraje z gruntu muzułmańskie) - wówczas mamy do czynienia z
Mie Goreng Mamak (przepis na filmie - jako wymienioną w składnikach ostra pastę
chili najlepiej użyć
sambal oelek).
Mie Goreng Basaha to z kolei makaron z dużą ilością sosu -
basah oznacza
mokry.
...
Betutu (Pieczony drób)

To chyba najsłynniejsze i najbardziej cenione danie wywodzące się
z Bali. Wiąże się to z faktem, iż
kurczaka (
Ayam Betutu) lub kaczkę (
Bebek Betutu) przygotowuje się całą dobę. Z tego też względu wielu turystów z innych części
Indonezji oraz zagranicy zabiera z sobą Betutu jako pamiątkę z podróży. Swoją admirację zawdzięcza także wyjątkowo bogatemu doprawieniu, które w każdej części wyspy jest nieco inne. W
Klungkung jest nadziewany przyprawami, w
Gianyar przed gotowaniem zawija się w liście bananowca, a w
Glimanuk doprawia się
czosnkiem,
cebulą,
chili,
imbirem i
kurkumą.
...
Dendeng (Wołowina smażona na ostro)
Indonezyjski Dendeng zwany też
Dendeng Balado (Batoko) lub
Dendeng Pedas to specjalność zachodniej
Sumatry i miasta
Padang. Jest to cienko pokrojona
wołowina i smażona razem z
chili – zarówno Balado jak i Pedas oznacznają
na ostro. Kiedyś mięso przed smażeniem suszyło się na słońcu. Dziś jest wyłącznie marynowane i obsuszane w piekarniku.
To bardzo popularna potrawa podawana na Sumatrze zarówno w dużych restauracjach, jak i ulicznych barach zwanych
warung.
...
Sayur Lodeh (Zupa warzywna z mlekiem kokosowym)

To znana w
Indonezji zupa zbliżona nieco do kwaśnej
Sayur Asam. W
Sayur Lodeh bazą nie jest jednak kwaśnym
tamaryndowiec, ale słodki
mleko kokosowe. Zupa wywodzi się ze środkowej
Jawy (m.in. w Yogyakarcie) gdzie serwowana była jako element kulinarny miejskich uroczystości wspólnotowych zwanych
Slametan. Popularność zdążyła zyskać na całym archipelagu indonezyjskim.
Przepisów na tę zupę jest dość sporo, najczęściej zmienia się dobór warzyw. Poniżej zestaw dostosowany nieco do warunków Europejskich.
Podawać z
ryżem lub
lontong, posypanie siekaną
kolendrą.
...
Sayur Asam/Asem (Zupa z pastą tamaryndową)
Sayur Asam czy też
Sayur Asem to rodzaj słodko-kwaśnej zupy wywodzącej się z zachodniej części
Jawy, która pierwotnie była specjalnością
Sundajską. Dziś powszechna jest już nie tylko wśród wszystkich społeczności wyspy, ale w całej
Indonezji. Jej kwasową bazę stanowią owoce
tamaryndowca (w indonezyjskim słowo
asam tłumaczy się zarówno jako kwaśny smak jak i odnosi się właśnie do tamaryndowca), a pozostałe dodatki zmieniają się w zależności od regionu w którym zupa powstaje.
...