Mąka z Ciecierzycy / Farina di Cecci
Zwyczaj mielenia ziaren ciecierzycy na mąkę to przede wszystkim tradycja Włoska. Farina di Cecci popularna szczególnie jest w Ligurii oraz na południu kraju. W okolicach Genui robi się z niej przede wszystkim placki zwane po prostu Farinata, ale także Panissę czyli rodzaj puree. W południowych rejonach Włoch powstają za to przeznaczone do pogryzania ciasteczka zwane Panelle.
Mąka z ciecierzycy używana jest też w południowej Francji - z Farine de pois chiches robi się m.in. ...
Barbagiuai
Barbagiuai to rodzaj pierożków pochodzących z Ligurii – nazwa wywodzi się z tutejszego dialektu. Jest to specjalność doliny Nervii. Zwykle kroi się je w trójkąty lub kwadraty podobne do ravioli. Są nadziewane dynią oraz serem, najczęściej ricottą, a później smażone.
Trofie
Trofie to liguryjski makaron wywodząc się z okolic Recco oraz Camogli (prowincja Genua). Jego nazwa ma charakter regionalny i ma to samo znaczenie co gnocchi – trofie wywodzi się od genuański strufuggia znaczącego tyle co ugniatać. Wyrabia się go z mąki pszennej, np. pełnoziarnistej, z dodatkiem otrębów lub mąki kasztanowej, która barwi go na kolor ciemnobrązowy. Makaron ten formuje się z dość krótkich, prostokątnych kawałków ciasta, skręcanych w spirale. Podobnie jak ...
Trenette
Trenette to obok Bavette najbardziej znany liguryjski makaron. Również on kształtem najbardziej przypomina linguini. Jest to jednak szersza wstążka o przekroju 3,5 mm. Inaczej też smakuje. W przeciwieństwie do większości włoskich makaronów nie robi się go z mąki oczyszczonej ale pełnoziarnistej. Jest to podstawowy dodatek do Pesto alla Genovese - często towarzyszą mu wówczas ziemniaki i zieloną fasolką. Nie mniej równie chętnie podaje się go z sardelami.
Bavette (Cacio e Pepe)
Bavette,
makaron o kształcie wyjątkowo cienkiej wstążeczki, niekiedy jest mylony z
Linguini. W porównaniu z tym specjałem bywa jednak nieco węższy (jeszcze węższą wersją tego makaronu to
Bavettine). Poza tym jego miejscem pochodzenia jest Genua (zobacz także:
Trenette). W związku z tym Bavette to podstawowy towarzysz
liguryjskiego bazyliowego
Pesto. W ogóle z reguły serwuje się go wyłącznie z sosami bezmięsnymi.
Poza miejscem pochodzenia najbardziej znany jest w połączeniu z serem i
pieprzem jako
Bavette Cacio e Pepe - to przepis charakterystyczny dla Rzymu i
Lacjum, do którego poza Bavette używa się także
Spaghetti oraz
Tonnarelli.
Poniżej sposób przyrządzania
Cacio e Pepe (w tym przypadku do przepisu używany jest
spaghetti)
...
Piccage
Można uznać, że Liguryjski makaron Piccage to miejscowy wariant fettucce. Tradycyjnie robiony jest ręcznie. Ciasto doprawiane niekiedy takimi ziołami jak majeranek kroi się w długię paski (le piccage ozancza strunę). Można to robić z użyciem nożyka do ravioli nadającego ozdobny brzeg. Zazwyczaj jada się go z Pesto alla Genovese lub z karczochowym sugo di carciofi
Corzetti / Croxetti
Corzetti (Croxetti) to jajeczny makaron wywodzący się z Novi Ligure tuż przy granicy Ligurii z Piemontem. Zazwyczaj ma on kształt krążków z wytłoczonym zdobieniem przez co przypomina nieco medaliony (w położonej niedaleko Genui dolinie Polcevera formuje się go w ósemki). W średniowieczu sporządzano je na zlecenie arystokracji i za zwyczaj z jednej strony zdobiono krzyżem – stąd nazwa Croxetti. Robi się go bez jaj i do dziś wytwarzany jest rzemieślniczo w starych drewnia...
Pane Nero
Pane Nero czyli włoski ciemny chleb robiony z mąki żytniej do specjalność Doliny Aosty. Przez wieki był to wyjątkowo trwały produkt piekarski, w wioskach wypikano go więc tylko kilka razy w roku - wszystko odbywało się we wspólnym piecu (chodziło o maksymalnie efektywne wykorzystanie energii). Z czasem twardniał, stąd używano do niego specjalnego tasaka ... Ostatecznie zaczęto do niego dodawać coraz więcej mąki pszennej, przez co Panne Nero zaczął tracić na trwałośc...
Pan de Séghel
Pan de Séghel to chleb żytni wytwarzany w lombardzkiej Valtelini. Występuje to w kilku wariantach. Najczęściej jest po prostu formowany w dość wysoki okrągły bochenek (o średnicy 15 cm). Poza tym niekiedy wzbogaca się go anyżkiem. Istnieje również tzw. Brazzadéla czyli chleb suszony na słońcu. Najelpszym towarzyszem Pan de Séghel jest masło i miejscowa Bresaola.
Riso (Ryż włoski)

Nie ma zgody co do tego kiedy
ryż pojawił się we
Włoszech. Niektórzy przekonują, że rósł tu już w starożytności. Wedle innych trafił tu ze wschodu w średniowieczu – nie wiadomo też za czyją sprawą kupców
Weneckich,
Genuańczyków, czy też samych Arabów odwiedzających Sycylię.
Pewne jest za to, że jego kontrolowana uprawa rozpoczęła się w XV wieku. Ówczesna epidemia dżumy, przyniosła klęskę głodu i sprowokowała do poszukiwań nowych zbóż. I tak cystersi z Lucedio (w pobliżu
piemonckiego Trino Varcellese) spostrzegli, że ryż doskonale kwitnie na podmokłych terenach doliny Padu. Do XIX wieku stał się tu już jednym z najpowszechniejszych zbóż, uprawianych dzięki systemowi irygacji, a sami Włosi europejskim liderem w jego produkcji – ryż z doliny Padu czyli
Riso del Delta del Po w 2009 roku został objęty europejskim prawem ochrony produktów regionalnych.
Włoski ryż to odmiana
Japonica (druga główna odmiana to Indica). Najbardziej znane i cenione są odmiany używane do
Risotto –
Carnaroli,
Arborio i
Vialone, jedyna odmiana objęta odrębną ochorną regionalną. Sami włosi wprowadzili podział ryżu według wielkości ziaren od prawie okrągłych
comune do długich
superfino (większe ziarna zachowują też większą zwartość po ugotowania, przez co są wyżej cenione):
...