Branntwein / Brännvin / Brennevin / Brændevin / Viina
Definicja tego trunku nie jest bynajmniej prosta. Pierwsze skojarzenie prowadzi do brytyjskiego słowa Brandy Wine w skrócie Brandy, czyli ogólnego określenia na wszelkiego rodzaju destylowane wina, po Polsku winiaki. Tak też jest to określane w Niemczech - gdzie poza nazwą Branntwein funkcjonuje także określenie Weinbrand. Tutaj obejmuje ono wszelkie destylaty z win, także owocowych.
Nieco inaczej sprawa ma się w krajach Skandynawskich oraz w Finlandii. Tutaj Brännvin to po ...
Leverpostej / Lifrarkæfa / Leverpostei / Leverpastej / Maksapasteija / Leverpastei
To popularna w Północnej Europie wersja pasztetu (Pâté) robiona z wątroby wieprzowej oraz słoniny. W połowie XIX wieku przepis na jego przygotowanie przywieźli do Danii Francuzi.
W zależności od kraju jego nazwa nieco się różni:
Dania – Leverpostej
Islandia – Lifrarkæfa
Norwegia – Leverpostei
Szwecja – Leverpastej
Finlandia – Maksapasteija
Holandia – Leverpastei
Kåldolmar / Kaalikääryleet (Gołąbki)
Szwedzkie Kåldolmar czy też
fińskie Kaalikääryleet to po prostu skandynawskie gołąbki. Na północ Europy przywędrowały ponoć wraz z królem Karolem XII, który po przegraniu pod Połtawą Wojny Północnej uciekł do
Turcji. Tam spędził dwa lata i powrócił z garścią Turków, którzy rozpowszechnili własną
Dolmę w nowej ojczyźnie. Zrobiła taką furorę, że
Cajsa Warg już w 1755 umieścił ten przepis w swojej słynnej książce kucharskiej.
Sposób ich przygotowania jest dość podobny do polskich gołąbków - w tym przypadku nie dusi się ich, ale zapieka.
...
Poronkäristys / Renskav (Steki z renifera)
Poronkäristys i
Renskav to
fińska oraz
szwedzka nazwa steków z renifera. Nie ma chyba bardziej charakterystycznej potrawy dla północnego regionu obu krajów, czyli
Laponii. Panujące tu mrozy zwykle powodował, że surowe mięso znajdowało się w stanie permanentnego zmrożenia. To nie tylko je konserwowało, ale także pozwalało na stosunkowo proste wykraiwanie dość cienkich steków. I takie właśnie były cięte - chociaż dziś nie jest to już obligo co widać na filmie poniżej. Tradycyjnie smaży się je na tłuszczu renifera, ale można go zastąpić
masłem lub
smalcem.
...
Kottbullar / Lihapullat / Kjøttkaker / Frykadele (Pulpety)
Znane ze sklepów IKEA pulpety we wszystkich krajach
nordyckich są do siebie podobne. Nie mniej każdy nadał im swoją nazwę – w
Finlandii są to
Lihapullat w
Szwecji Kottbullar, w
Danii Frykadelki, a w
Norwegii Kjøttkaker czyli
mięsna ciastka. Istnieją też różnice jeśli chodzi o stosowane mięso. W Finlandii dominuje
wołowina, podczas gdy w Norwegii i Szwecji mieszanka mięsa wołowo-
wieprzowego – niekiedy dodaje się też mięsa reniferów. Tymczasem Duńczycy znacznie bardziej są przywiązani do wieprzowiny. Poza tym swoje frykadelki nie formują w kulki, ale lekko rozpłaszczają. Szwedzkie puplety są za to najmniejsze, a w niektórych wersjach tej potrawy do masy dodaje się puree ziemniaczane.
Wszędzie pulpety serwuje się z
ziemniakami, sosem pieczeniowym typu
gravy oraz dżemem z borówek
...
.jpg)
Bezładna mieszanina ziemniaków smażonych z mięsem występuje w kuchniach wielu krajów – np. w Wielkiej Brytanii jest Bubble and Squeek, w Belgi Touffaye, a w Lotaryngii La Potee Lorraine. Również w kuchni Nordyckiej funkcjonuje taka potrawa: w Danii nazywa się Biksemad, a w Szwecji, Norwegii oraz Finlandii Pyttipanna(e/u) (są do siebie bardzo podobne). Dosłowne tłumaczenie tej nazwy to małe kawałki w garnku. Bardziej adekwatna jest jednak inna szwedzka nazwa, Hänt i Veckan która znaczy tyle co przegląd tygodnia. Zazwyczaj do Pyttipanna trafiają bowiem resztki obiadowe z poprzednich dni.
...
To rodzaj salcesonu popularnego we wszystkich krajach nordyckich. Sylte zazwyczaj robi się z głowy oraz przednich nóżek wieprzowych (niekiedy także cielęcych) duszonych z dodatkiem ziela angielskiego, liścia laurowego oraz tymianku.
...