Mezze Maniche / Manica di Frate

Mezze Maniche to krótki, żeberkowany makaron tubkowy z rodziny past suchych, w praktyce nieróżniący się od Rigatoni przyciętych na połowę długości. Tubki mierzą zwykle 2–2,5 cm długości przy średnicy 12–15 mm, mają prosto ścięte końce i podłużne żeberkowanie na całej powierzchni. Nazwa znaczy dosłownie „pół rękawa”: manica to po włosku rękaw (z łacińskiego manica, od manus – ręka), a mezze – pół. Chodzi o podobieństwo krótkiej tubki do przyciętego rękawa koszuli. W środkowych i północnych Włoszech ten sam format bywa nazywany Manica di Frate, czyli „rękaw mnicha” – jego ucięta forma przypominała rękawy letnich habitów zakonnych.

Wbrew rozpowszechnionym twierdzeniom o wielowiekowej tradycji, najwcześniejsza pisemna wzmianka o tym kształcie pochodzi z La cucina romana Ady Boni z 1929 roku. Przed tą datą nie ma o nim żadnej literatury. Brak wcześniejszych zapisów prowadzi badaczy formatów makaronowych do wniosku, że Mezze Maniche były formatem mieszczańskim (borghese), który powstał w Rzymie na początku lat 20. XX wieku, gdy do miasta zaczęły napływać produkty z innych regionów kraju. Część źródeł komercyjnych, głównie producentów makaronu, podaje inne wersje. Jedna umieszcza narodziny gładkiej odmiany Mezze Maniche w Kampanii w XVIII wieku, druga wskazuje na Emilii-Romanii. Żadna nie powołuje się na konkretne źródło historyczne.
Od suchego makaronu należy odróżnić osobną, udokumentowaną tradycję świeżego makaronu o tej samej nazwie z Piacenzy w Emilii-Romanii. Tamtejsze Mezze Maniche dei Frati to nadziewane rulony ciasta, krojone na krótkie kawałki i podawane w bulionie w Wigilię Bożego Narodzenia.

Żeberkowana powierzchnia i szeroki przekrój sprawiają, że Mezze Maniche dobrze zatrzymują sos i tłuszcz. Z tego powodu rzymscy kucharze wybierają je do Carbonary i Gricii, gdzie krótka forma gwarantuje, że w każdym kęsie znajdzie się zarówno sos, jak i kawałek chrupiącego Guanciale. Ma też swój udział w historii Ragù alla Bolognese – klasyczna opublikowana w 1891 roku receptura Pellegrino Artusi to właśnie Mezze Maniche wskazywała jako dodatek do sosu bolońśkiego. Tagliatelle zastąpił go później.

FavoriteLoading Dodaj do ulubionych