Gnocchi di Polenta to jedno z „bocznych odgałęzień” rodziny Gnocchi – potrawa z masy kukurydzianej formowanej w małe kawałki lub krążki, która pojawia się dopiero po upowszechnieniu Polenty w północnych Włoszech, ale nawiązuje do starszej tradycji klusek z kaszy manny.
Historia Gnocchi jako takich zaczyna się od klusek z semoli i jajek – Gnocchi alla Romana – obecnych już w czasach Imperium Rzymskiego. W średniowieczu przepis „zubożał” – do masy włączano czerstwy chleb – ale rdzeń pozostał: małe bryłki masy zbożowej, wygodne do gotowania i podawania w sosie. Polenta, czyli gęsta mamałga z mąki kukurydzianej, pojawia się w Italii znacznie później, wraz z kukurydzą przywiezioną z Ameryki, i szybko staje się podstawą cucina povera w północnych regionach. Gnocchi di Polenta rodzi się tam, gdzie polenta jest codziennym chlebem – w regionach alpejskich i przedalpejskich (Lombardia, Veneto, Friuli, Piemont), które od XVII–XVIII wieku budowały na kukurydzy całą ekonomię kuchni biedoty (podobną chociaż nieco późniejszą historię mają Gnochi di Patate).
W naturalny sposób zaczęła przejmować role dotychczas zarezerwowane dla pszenicy i semoliny: zimna, sztywna polenta może być bowiem krojona i formowana w kawałki dokładnie tak jak masa w Gnocchi alla Romana. Ugotowaną, gęstą polentę studzi się na blasze, po czym kroi w krążki lub kostki, które można zapiekać z masłem i serem – tradycyjnie jest to Taleggio, ale coraz częściej używa się m.in. Gorgonzolę z której powstaje kremowy sos (jak na filmie powyżej) – ew. podawać w sosie pomidorowym lub rosole. To kuchnia resztek – sposób na przerobienie wczorajszej Polenty w „drugie życie” pod postacią Gnocchi.
Składniki:
– 250 gr Polenty według przepisu
– 50 g masło
– 80 g sera startego do zapiekania
Przygotowanie:
- Ugotowaną Polentę wylać na blachę wyłożoną papierem do pieczenia lub zwilżoną wodą, rozprowadzając równomiernie na grubość ok. 1,5–2 cm. Odstawić do całkowitego wystudzenia – najlepiej na kilka godzin lub na noc.
- Wystudzoną masę wycinać szklanką lub foremką w okrągłe krążki (lub kroić w kwadraty).
- Krążki układać warstwowo w naczyniu żaroodpornym posmarowanym masłem, każdą warstwę posypując startym serem i kładąc kilka płatków masła.
- Zapiekać w piekarniku nagrzanym do 200°C przez ok. 20–25 minut, aż wierzch się zrumieni i ser się roztopi.
- Podawać gorące, bezpośrednio z naczynia.
