Pie
Termin
Pie pojawił się już w średniowiecznej
Anglii, wówczas jeszcze w formie
Pye. Nadziewane ciasto z tego okresu było zazwyczaj wypełniane różnego rodzaju mięsem takim jak
wołowina,
jagnięcina czy drób oraz warzywami z dodatkiem przypraw korzenych i bakali. Stąd miała też pochodzić zaczerpnięta z ornitologii nazwa -
pie było starofrancuskim określeniem
sroki, którą na wyspę wprowadzili Normanowie po podbiciu Anglii w 1066 roku. A z ciastem sroka związek miała taki, że Pie podobnie jak jej gniazdo było wypełnione różnego rodzaju "skarbami". Najstarszy udokumentowany zapis użycia nazwy
pie pochodzi z
1303 roku i dotyczy ciasta z
wieprzowiną, a pierwszy zachowany przepis z
1390 roku pochodzi z kuchni króla
Ryszarda II.
Samo ciasto nazywane
coffyn czyli
trumna służyło bardziej jako pojemnik niż element do jedzenia, ponieważ było twarde i bez smaku. Wykonywano je z prostej mieszanki mąki i wody. Skorupy były zazwyczaj otwierane, aby dostać się do wewnętrznej zawartości, a następnie wyrzucane. Niektóre przepisy z epoki zawierały jednak składniki wzbogacające ciasto, takie jak jajka, co sugeruje, że niektóre ciasta były przeznaczone do spożycia. Na poważnie zaczęło się to zmieniać w okresie renesansu, gdy kucharze zaczęli z nim eksperymentować, wprowadzając m.in.
ciasto francuskie, które jest popularne do dziś.
W epoce
Tudorów Pie stał się klasykiem wieczerzy
Bożonarodzeniowej. Danie przygotowane z tej okazji miało prostokątny kształt przypominający żłóbek i często na wierzchu zwieńczone było figurką małego Jezusa z ciasta. W środku znajdowało się 13 składników reprezentujących Jezusa i jego uczniów, a wszystkie były symboliczne dla historii Bożego Narodzenia. Oprócz suszonych owoców takich jak
rodzynki, śliwki i
figi, zawierały jagnięcinę lub baraninę reprezentującą pasterzy oraz wschodnie przyprawy symbolizujące Mędrców (
cynamon,
goździki i
gałka muszkatołowa).
Wówczas pojawiły się także owocowe Pie. Królowa
Elżbieta I była wielką fanką ciasta z czereśniami i to właśnie za jej panowania popularność zyskały Pie z słodkim nadzieniem podawane na deser. Zaczęły pojawiać się też w sztukach Szekspira, gdzie były wykorzystywane jako sposób na ukrycie trucizny. XIX wiek industralizacji przyniósł wzrost popularności Pie, szczególnie tych wypełnionych tanimi składnikami jak
ziemniaki,
groszek czy fasola, które dostępne były dla wszystkich klas społecznych.
Do brytyjskiego kanonu należy m.in.:
- Pork Pie składający się z grubo siekanego lub mielonego peklowanego mięsa wieprzowego, galaretki wieprzowej w sporządzonym na gorąco chrupkim cieście. Najsłynniejszy to Melton Mowbray Pork Pie z miasta Melton Mowbray w hrabstwie Leicestershire, gdzie jego hisotria rozpoczęła się pod koniec XVIII wieku. Ma status chronionej nazwy pochodzenia.
- Steak and Kidney Pie to klasyk kuchni pubowej gdzie nadziewany wołowiną oraz oraz jagnięcymi lub cielęcymi cynaderkami..
- Shepherd's Pie / Cottage Pie to danie odbiegające od innych Pie, mielonego mięso nie trafia tu bowiem do ciasta, ale jest zapiekane pod przykryciem z puree ziemniaczanym. Tradycyjnie shepherd's pie zawiera jagnięcinę lub baraninę, podczas gdy cottage pie zawiera wołowinę.
Niekiedy jako rodzaj Pie traktowany jest podobny do niego
Cornish Pasty czyli kornwalijski pieróg) to pieróg pieczony składający się z ciasta z mąki pszennej i nadzienia – ziemniaków, wołowiny i warzyw.
Jeśli chodzi o słodkie wersje to wymienić należy:
- Mince Pie – jeden z ulubionych brytyjskich słodkich przysmaków na Boże Narodzenie. Składniki można prześledzić sięgając do XIII wieku, kiedy powracający z wypraw krzyżowych Europejczycy przywieźli ze sobą bliskowschodnie przepisy zawierające mięsa, owoce i przyprawy. Współczesne mince pies są wypełnione owocami, często namoczonymi w brandy i doprawionymi cytrusami ora łagodnymi przyprawami.
- Apple Pie – pierwsze przepisy na apple pie powstały już w czasach Chaucera, ten z 1381 roku (z The Forme of Cury) podawał w składnikach dobre jabłka, dobre przyprawy, figi, rodzynki i gruszki. Często do barwienia nadzienia używano też szafranu.
- Cherry Pie – jak wspomniano powyżej to tradycja sięgająca co najmniej czasów królowy Elżbiety I.
Każdego roku w pierwszym tygodniu marca obchodzony jest
British Pie Week, podczas którego celebruje się różnorodność i tradycję brytyjskich pie.
...
Termin Pie pojawił się już w średniowiecznej Anglii, wówczas jeszcze w formie Pye. Nadziewane ciasto z tego okresu było zazwyczaj wypełniane różnego rodzaju mięsem takim jak wołowina, jagnięcina czy drób oraz warzywami z dodatkiem przypraw korzenych i bakali. Stąd miała też pochodzić zaczerpnięta z ornitologii nazwa - pie było starofrancuskim określeniem sroki, którą na wyspę wprowadzili Normanowie po podbiciu Anglii w 1066 roku. A z ciastem sroka związek miała taki, że Pie podobnie jak jej gniazdo było wypełnione różnego rodzaju "skarbami". Najstarszy udokumentowany zapis użycia nazwy pie pochodzi z 1303 roku i dotyczy ciasta z wieprzowiną, a pierwszy zachowany przepis z 1390 roku pochodzi z kuchni króla Ryszarda II.
Samo ciasto nazywane coffyn czyli trumna służyło bardziej jako pojemnik niż element do jedzenia, ponieważ było twarde i bez smaku. Wykonywano je z prostej mieszanki mąki i wody. Skorupy były zazwyczaj otwierane, aby dostać się do wewnętrznej zawartości, a następnie wyrzucane. Niektóre przepisy z epoki zawierały jednak składniki wzbogacające ciasto, takie jak jajka, co sugeruje, że niektóre ciasta były przeznaczone do spożycia. Na poważnie zaczęło się to zmieniać w okresie renesansu, gdy kucharze zaczęli z nim eksperymentować, wprowadzając m.in. ciasto francuskie, które jest popularne do dziś.
W epoce Tudorów Pie stał się klasykiem wieczerzy Bożonarodzeniowej. Danie przygotowane z tej okazji miało prostokątny kształt przypominający żłóbek i często na wierzchu zwieńczone było figurką małego Jezusa z ciasta. W środku znajdowało się 13 składników reprezentujących Jezusa i jego uczniów, a wszystkie były symboliczne dla historii Bożego Narodzenia. Oprócz suszonych owoców takich jak rodzynki, śliwki i figi, zawierały jagnięcinę lub baraninę reprezentującą pasterzy oraz wschodnie przyprawy symbolizujące Mędrców (cynamon, goździki i gałka muszkatołowa).
Wówczas pojawiły się także owocowe Pie. Królowa Elżbieta I była wielką fanką ciasta z czereśniami i to właśnie za jej panowania popularność zyskały Pie z słodkim nadzieniem podawane na deser. Zaczęły pojawiać się też w sztukach Szekspira, gdzie były wykorzystywane jako sposób na ukrycie trucizny. XIX wiek industralizacji przyniósł wzrost popularności Pie, szczególnie tych wypełnionych tanimi składnikami jak ziemniaki, groszek czy fasola, które dostępne były dla wszystkich klas społecznych.
Do brytyjskiego kanonu należy m.in.:
Ketchup pierwotnie nie miał nic wspólnego z pomidorami. Powstał w XVII w Chinach, kiedy o pomidorach tu nawet nie słyszano. Pierwotnie był rodzajem marynaty do ryb, a jego pierwsza nazwa to Kôe-Chiap czy też Kê-Chiap. Z Chin powędrował do Azji południowo-wschodniej i tu stał się wręcz uosobieniem sosów - w Indonezji zwanych Kecap/Ketjap. W tym rejonie (najprawdopodobniej w Singapurze) został zauważony przez Brytyjczyków, którzy przepis na sos zabrali najpierw do Anglii, a później do kolonii amerykańskich. Wówczas też określili własną nazwę Ketchup, ew. Catchup.
Anglicy a także Amerykanie pierwsze własne sosy robili na bazie grzybów. Tak było do połowy XIX wieku, chociaż jeszcze XX wieczna definicja sosu obejmowała te składniki. Wówczas pierwsi domowi kucharze w USA zaczęli eksperymentować z pomidorami. Tradycję robienia go w tej wersji utrwalił jednak dopiero Henry John Heinz. To on w końcówce XIX wieku zdobył konsumentów sprzedając ketchup w przezroczystej butelce.
...
